Çalışanlar dikkat! Eksik prim yatırılıyorsa dava açabilirsiniz

Sosyal güvenlik uzmanı Özgür Erdursun, maaşının bir kısmını elden alan çalışanların hizmet tespit davasıyla hem geriye dönük alacaklarını hem de daha yüksek emekli maaşı kazanabileceğini açıkladı.

Türkiye’de çalışanların önemli bir kısmı maaşlarının bir bölümünü elden alıyor. Bu yaygın uygulama, emeklilik döneminde büyük gelir kayıplarına neden olurken, sosyal güvenlik uzmanlarından kritik uyarılar geliyor. Sosyal güvenlik uzmanı Özgür Erdursun, çalışanların kayıplarını nasıl telafi edebileceğini ve emekli aylıklarını nasıl yükseltebileceklerini detaylarıyla anlattı.

Emekliliğin, çalışanların yıllar süren emeklerinin karşılığını almak istedikleri bir dönem olduğunu belirten Erdursun, ücretlerin bir kısmının bankadan, bir kısmının elden ödenmesinin hem çalışanı hem işvereni risk altına soktuğunu ifade etti.

“Gerçek ücret bildirilmediğinde emekli maaşı yarıya düşüyor”

Erdursun’un verdiği örneğe göre:

Maaşı 66 bin TL olan bir çalışan, SGK’ya yalnızca asgari ücret üzerinden bildirildiğinde yaklaşık 16 bin 881 TL emekli aylığı alabiliyor. Oysa gerçek ücret üzerinden prim yatırılsaydı yaklaşık 30 bin TL emekli maaşı alacaktı.

Bu farkın, kişinin emeklilikteki yaşam standardını doğrudan etkileyen kalıcı bir kayıp yarattığını vurguluyor.

Çalışanlar haklarını Hizmet Tespit Davasıyla geri alabiliyor

Erdursun, maaşının bir kısmını elden alan ve düşük prim bildirimi yapılan çalışanların Hizmet Tespit Davası açarak haklarını geri alabileceğini belirtti.

Çalışanlar bu süreçte;

Elden ödeme aldıklarını,

Primlerinin düşük bildirildiğini,

Daha yüksek maaşla çalıştıklarını

tanık beyanları, banka kayıtları, yazışmalar ve diğer belgelerle kanıtlayabiliyor.

Dava kazanıldığında SGK’ya eksik primleri işveren ödüyor, emekli aylığı yeniden hesaplanıyor ve geçmiş farklar çalışana iade ediliyor.

SGK denetimleri sıkılaştırdı

Son dönemde SGK, uzun süre asgari ücret üzerinden bildirim yapan işyerlerini mercek altına aldı. Denetmenler çalışanların görev tanımlarını, pozisyonlarını ve emsal ücretlerini inceleyerek elden ödeme ve düşük prim durumlarını tespit edebiliyor.

Bu nedenle asgari ücret bildirimi, SGK açısından artık otomatik risk göstergesi haline geldi.

İşverenler için ciddi hukuki ve mali sonuçlar doğabilir

Erdursun, işverenlere yönelik önerilerini şu şekilde sıraladı:

Ücretlerin tamamını kayıt altına almak,

Gerçek ücret üzerinden prim bildirmek,

Elden ödeme uygulamasını sonlandırmak,

Bordro ve kayıt süreçlerini şeffaf tutmak.

Bu adımların, hem cezai yaptırımlardan kaçınmak hem de olası davalarda güçlü bir savunma için önemli olduğu vurgulandı.

Çalışanlar için yol haritası

Çalışanlara yönelik öneriler ise şöyle:

Elden ödeme aldıklarını belgeleyen tüm kayıtları saklamak,

Emsal ücret araştırması yapmak,

Gerekirse sosyal güvenlik uzmanından destek almak,

Emekli maaşını yeniden hesaplatmak ve gerekirse dava yoluna gitmek.

“Artık danışmanlık zorunlu hale geldi”

Erdursun, sosyal güvenlik ve iş hukuku alanında yaşanan teknik karmaşıklığın arttığını belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Bugün Türkiye’de hem işverenin hem de çalışanın en güvenli yolu; mevzuata uygun hareket etmek, doğru bilgi almak ve uzman rehberliğinde ilerlemektir.”