Hem dul hem yetim aylığı alınabilir mi? Yargıtay'dan emsal karar

Yargıtay, hem dul hem yetim aylığı almak isteyen hak sahipleri için kritik bir karara imza attı. Eşinden dul aylığı alan bir kişinin aynı anda babasından yetim aylığı alamayacağına hükmeden yüksek mahkeme, “hakkın doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuatın esas alınması gerektiğini” vurguladı. Karar, sosyal güvenlik sisteminde uzun süredir tartışılan “çift maaş” konusuna netlik kazandırdı.

YARGITAY “ÇİFT MAAŞ” DEDİ

Olayda, eşinin vefatı sonrası dul aylığı almaya başlayan bir kadın, daha önce hayatını kaybeden babası üzerinden de yetim aylığı talebinde bulundu. SGK başvuruyu reddetti. Dosya yargıya taşındı. İlk derece mahkemesi talebi kabul etmedi. Ancak istinaf mahkemesi, babanın 2008 öncesinde vefat ettiğini gerekçe göstererek ikinci maaşın bağlanabileceğine karar verdi.

Dosya son olarak Yargıtay’a geldi. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, hakkın doğduğu tarihin esas alınması gerektiğini belirterek farklı bir değerlendirme yaptı.

5510 SAYILI KANUN ESAS ALINDI

Yargıtay kararında, kadının babasından maaş alma hakkının eşinin vefat ettiği tarihte doğduğunu ifade etti. Eşin ölümü 1 Ekim 2008 sonrasında gerçekleştiği için, bu tarihte yürürlükte olan 5510 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerektiği vurgulandı.

5510 sayılı Kanun ise hem eşten hem babadan aynı anda iki ölüm aylığı bağlanmasına izin vermiyor. Bu nedenle vatandaşın hem dul hem yetim aylığı alması mümkün görülmedi. Karar, benzer durumda olanlar için emsal niteliği taşıyor.

UZMAN İSİM NE DEDİ?

SGK Eski Başmüfettişi İsa Karakaş, konuya ilişkin değerlendirmesinde önemli bir noktaya dikkat çekti. Karakaş’a göre, sigortalıya ait şartlar ölüm tarihinde, hak sahibine ilişkin şartlar ise “hak sahipliği sıfatının kazanıldığı” tarihte yürürlükte olan mevzuata göre belirleniyor.

Karakaş, eşin vefatı 1 Ekim 2008 sonrası gerçekleştiği için o tarihteki kanunun geçerli olduğunu belirtti. Mevcut mevzuat ise yalnızca yüksek olan aylığın tercih edilmesine imkan tanıyor.

BENZER DURUMDA OLANLAR DİKKAT

Yargıtay’ın bu kararı, “Babam daha önce vefat etmişti, hakkım saklıdır” düşüncesinin her zaman geçerli olmadığını ortaya koydu. İkinci bir maaş alabilmek için gerekli şartların hangi tarihte gerçekleştiği belirleyici olacak.

Sosyal güvenlik sisteminde sürdürülebilirlik açısından çift aylık ödemelerin sınırlandırıldığı ve güncel kanun hükümlerinin esas alındığı bu karar, bundan sonraki başvurularda da belirleyici rol oynayacak.