Kazada Avrupanın zirvesindeyiz

002de iş kazalarında 872 kişi hayatını kaybederken bu rakam 2011de 1.700 oldu, Türkiye denetimlerde de çok yetersiz kalıyor

İş kazalarında hayatını kaybedenlerin sayısında artış yaşanırken, denetimlerdeki yetersizlikler dikkat çekiyor. Türkiyede toplam 1,5 milyon işyeri bulunmasına rağmen yılda ortalama 8 bin işyeri devlet tarafından denetlenebiliyor. Bunda, müfettiş azlığı ve mevcut kadronun yetersiz kullanılması etkili oluyor.

Zamanda yer alan habere göre iş kazaları, sigortasız işçi çalıştırılması, sağlıksız çalışma şartları, kaçak işyeri ve düşük ücret başta olmak üzere pek çok önemli sorunların yaşandığı Türkiyede denetim rakamları yetersizlikte Avrupanın zirvesinde... Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının verilerine göre son 10 yılda 81 bin işyeri denetlendi. Buna göre yıllık ortalama denetim sayısı 8 bin civarında. Türkiyede yaklaşık 1,5 milyon işyerinin olduğu dikkate alındığında denetimlerin yetersiz olduğu dikkat çekiyor. Buna karşılık iş kazalarında ölen kişi sayısı artıyor. 2002de iş kazalarında 872 kişi hayatını kaybederken bu rakam 2011de 1.700 oldu. Bu sonuçlarla Türkiye iş kazalarında ilk sırada yer alıyor. Denetim yetersizliğinde müfettiş sayısının azlığı kadar kadroların etkin kullanılmaması da etkili oluyor. Türkiyede 16 bin işçiye bir müfettiş düşüyor.

Çalışma Bakanı Faruk Çelikin MHP Kütahya Milletvekili Alim Işıkın soru önergesine verdiği cevap, Türkiyenin çalışma hayatındaki 10 yıllık denetim tablosunu gözler önüne serdi. 2002 ile 2012 arasında 81 bin 943 denetim yapıldı. Bu denetimlerin 30 binini İş Teftiş Kurulu Başkanlığı müfettişleri, 5 binini SGK müfettişleri, 46 binini ise Sosyal Güvenlik denetmenleri gerçekleştirdi. Bu denetimlerde 7 bin 603 kaçak işyeri tespit edildi. Kaçak işyerlerinden 6 bin 785ini denetimlerin de önemli bir bölümünü gerçekleştiren SGK denetmenleri yakaladı.

10 yıllık dönemde denetlenen sigortalı sayısı 2 milyon 99 bin kişi oldu. Bu denetimlerde tespit edilen kayıt dışı sigortalı sayısı 35 bin. İncelenen iş kazası sayısı ise 7 bin. Bu denetimlerde önerilen para cezası 416 milyon TL olurken, SGK zararı ise 38 milyon olarak tespit edildi. Çalışma Bakanlığı bünyesinde 1034 iş müfettişi görev yapıyor. SGK Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı bünyesindeki müfettiş sayısı da 596.

Denetim cephesinde bu tablo yaşanırken, yıllar içinde iş kazalarında hayatını kaybedenlerin sayısında artış gözleniyor. Ancak burada ilginç bir gelişme dikkat çekiyor. İş kazası sayısı yıllar içinde azalış gösterirken bu kazalarda ölen kişi sayısı sürekli artıyor. 2002de 72 bin olan iş kazası sayısı, 2011de 69 bine geriledi. Buna karşın ölen kişi sayısı 2002de 872 iken 2011de 1.700e çıktı. Bu durum denetimin önemini artırıyor. İş kazaları sonucu sakatlanarak sürekli iş göremezlik maaşı bağlanan kişi sayısı da 2002 yılında 1.802 iken 2011 yılında 2.216ya yükseldi.