Para transferinde yeni zorunluluk! Yapılmazsa transfer gerçekleşmeyecek

MASAK'TAN YÜKSEK TUTARLI İŞLEMLERE YENİ BEYAN ZORUNLULUĞU

Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK), finansal sistemde şeffaflığı artırmaya yönelik yeni bir tebliğ taslağı hazırladı. Taslağa göre 200 bin TL ve üzerindeki EFT, havale ve nakit işlemlerinde kademeli beyan zorunluluğu getirilecek. Düzenlemenin 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi planlanıyor.

MASAK düzenlemesi kapsamında, bankalar ve diğer finansal kuruluşlar yüksek tutarlı para transferlerinde müşterilerden ek bilgi ve belge talep edecek. Tebliğ taslağı, kara para aklama ve terörizmin finansmanıyla mücadele alanındaki uluslararası standartlara uyum hedefiyle hazırlandı.

200 BİN TL VE ÜZERİ İŞLEMLERDE KADEMELİ BEYAN

Yeni sistemle birlikte 200 bin TL ve üzeri para transferlerinde kademeli bir beyan süreci uygulanacak. Farklı tutar aralıkları için farklı yükümlülükler öngörülüyor.

200 BİN TL – 2 MİLYON TL ARASI İŞLEMLER

200 bin TL ile 2 milyon TL arasındaki EFT, havale ve nakit işlemlerinde, işlemin niteliği kısaca beyan edilecek. Bu kapsamda müşteriler, bankanın sisteminde yer alan açıklama alanına, paranın hangi amaçla gönderildiğine ilişkin özet bir ifade yazmak zorunda olacak.

Bu açıklamalar, işlem kayıtlarıyla birlikte bankaların bilgi sistemlerinde saklanacak. Böylece yüksek tutarlı para transferlerinin amacı işlem bazında izlenebilir hale gelecek.

2 MİLYON TL – 20 MİLYON TL ARASI İŞLEMLER

2 milyon TL ile 20 milyon TL arasındaki işlemler için "Nakit İşlem Beyan Formu" doldurulacak. Formda, işlemin kaynağı, amacı ve taraflarına ilişkin daha ayrıntılı bilgiler yer alacak.

Bankalar, bu formları MASAK mevzuatına uygun biçimde muhafaza edecek. Gerekli görülmesi halinde, bu bilgiler ilgili mercilere iletilebilecek.

20 MİLYON TL VE ÜZERİ İŞLEMLER

20 milyon TL ve üzerindeki para transferleri için en sıkı beyan ve belge yükümlülükleri uygulanacak. Bu tutardaki işlemler için beyan formunun detaylı biçimde doldurulması gerekecek.

Müşterilerden, işlemin kaynağını ve amacını gösteren dayanak belgeler talep edilecek. Bu belgeler arasında sözleşme, fatura ve benzeri resmi evraklar yer alabilecek. Bankalar, işlem türüne göre özel beyan seçenekleri sunacak.

Bu kapsamda, "Bireysel ödeme" gibi genel ve anlamı belirsiz ifadeler kabul edilmeyecek. İşlem açıklamalarının en az 20 karakter uzunluğunda, açık ve anlaşılır şekilde yazılması zorunlu olacak. Detaylı açıklama ve belge ibraz edilmeyen 20 milyon TL üzeri transferler bankalar tarafından işleme alınmayacak.

DÜZENLEMENİN GEREKÇESİ VE ULUSLARARASI STANDARTLAR

MASAK tebliğ taslağında, düzenlemenin temel gerekçesi olarak uluslararası mali şeffaflık standartlarına uyum gösteriliyor. Çalışmada, kara para aklama ve terörizmin finansmanıyla mücadeleye ilişkin Mali Eylem Görev Gücü (FATF) kriterleri esas alınıyor.

Taslak metinde, risk bazlı analizler, ulusal değerlendirme raporları ve diğer ülkelerdeki benzer uygulamaların dikkate alındığı belirtiliyor. Böylece Türkiye’deki finansal sistemin küresel standartlarla uyumlu hale getirilmesi hedefleniyor.

KAPSAM DIŞI İŞLEMLER VE MUAFİYETLER

MASAK düzenlemesi tüm işlemleri kapsamıyor. Tebliğ taslağına göre bazı işlem türleri beyan zorunluluğunun dışında tutuluyor.

Kamu kurumlarının gerçekleştirdiği işlemler, bankaların kendi aralarındaki para hareketleri ve ATM üzerinden yapılan düşük tutarlı işlemler bu kapsamda muafiyet tanınan kalemler arasında yer alıyor. Bu işlemler için ek beyan şartı aranmayacak.

KURALLARA UYMAYAN KURUMLARA YAPTIRIM

Tebliğ yürürlüğe girdikten sonra, yükümlülüklerini yerine getirmeyen finansal kuruluşlar hakkında 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında idari yaptırımlar uygulanabilecek.

Bankaların, bilgi işlem altyapılarını, müşteri işlem ekranlarını ve iç süreçlerini yeni MASAK kurallarıyla uyumlu hale getirmesi gerekecek. Uyum çalışmaları kapsamında, personel eğitimleri ve iç kontrol mekanizmalarının da bu çerçevede güncellenmesi planlanıyor.

1 OCAK 2026'DAN İTİBAREN UYGULAMA BAŞLIYOR

Yeni MASAK düzenlemesi 1 Ocak 2026 tarihinde devreye girecek. Bu tarihten itibaren 200 bin TL ve üzerindeki EFT, havale ve nakit işlemleri için kademeli beyan zorunlu olacak.

20 milyon TL üzerindeki para transferlerinde ise detaylı açıklama ve dayanak belgeler sunulmadan işlem gerçekleştirilemeyecek. Beyan yükümlülüğünü yerine getirmeyen kullanıcıların yüksek tutarlı işlemleri, bankalar tarafından işleme alınmayacak.