Püsküllü bela deyimi nereden geliyor

Tarih araştırmacısı Necdet Sakaoğlu, NTV Tarih Dergisi’nde ‘Püsküllü bela’ deyiminin nereden geldiğini yazdı.

İNTERNETHABER

Dilimizdeki ‘Püsküllü bela’ kelimesi nereden geliyor? İşte tarih araştırmacısı Necdet Sakaoğlu’nun yazısı:

- II. Mahmud’un (1908-1939) bir kıyafet yeniliği olarak Osmanlı uyruklarını giymekle yükümlüğü kıldığı püsküllü kırmızı başlık. Faslıların yerel başlığı olan fesi, kaptanıderya Hüsrev Paşa kalyonculara giydirmiş. II. Mahmud da donanma askerlerinde gördüğü bu başlığı beğenerek, Fas’tan getirtmiş. Fesin, sarık, kavuk, külah gibi başlıkların yerini alışı, 1828’de Fes Nizamnamesi iledir.

Bu tarihten sonra Osmanlılığın simgesi olan fes, Cumhuriyet’in ilanından sonra 1925’te Şapka Kanunu’nun yürürlüğe girişine doğru erkeklerin serpuşuydu. Bu dönem boyunca, tahttaki padişahın tercih ettiği forma göre Mahmudiye, Mecidiye, Aziziye, Hamidiye denen fes modaları yaşandı. II. Mahmud ve oğlu Abdülmecid geniş ve mor saçak püsküllü fes biçimlerine karşılık; Abdülaziz tepesi dar ve basık, uzun sarkma püsküllü; II. Abdülhamid kalıplı, siyah püsküllü fes giydiklerinden bu formlar moda olmuştu. Zuhaf, sıfır, Efendi biçimi, İzmir biçimi, şılk denen formlar da vardı. Nizamname fes püskülünün düzgün olmasını da buyurduğundan, köşe başlarını tutan püskül tarayıcılar türemişti. Bundan dolayı halk fese ‘püsküllü bela’ adını takmıştır.