ULUSLARARASI ÜNİVERSİTELER KONSEY BAŞKANI ORHAN HİKMET AZİZOĞLU:

Uluslararası Üniversiteler Konseyi Başkanı Orhan Hikmet Azizoğlu, “Siyasilerin çekişmelerine tebessüm ve demokratik anlayışla bakarak sahip olduğumuz gücün farkında olarak ilk demokratik hakkımızı barış ve huzurla kullanmasını bilelim ki, anti demokratik karanlık zihinleri mutlu etmeyelim” dedi

Uluslararası Üniversiteler Konseyi Başkanı Orhan Hikmet Azizoğlu, “Siyasilerin çekişmelerine tebessüm ve demokratik anlayışla bakarak sahip olduğumuz gücün farkında olarak ilk demokratik hakkımızı barış ve huzurla kullanmasını bilelim ki, anti demokratik karanlık zihinleri mutlu etmeyelim” dedi.
Cumhurbaşkanlığı seçimiyle ilgili değerlendirmelerde bulunan Azizoğlu, Dünya ve Türkiye’de demokratikleşme dalgası olarak nitelendirilebilecek değişikliklerin gerçekleştirilmesi, güçlü ve kararlı halk desteğini almış siyasi iktidarları gerektirdiğini ve böyle bir reformun yapılabilmesi için aynı zamanda istikrarlı bir döneme de ihtiyaç duyulduğunu belirtti.
Türkiye’de 1990 sonrasında gittikçe artan biçimde insan hakları ile ilgili bir bilinçlenme oluştuğunu kaydeden Azizoğlu, “Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nden (AİHS) kaynaklanan bireysel başvuru hakkının tarafımızdan tanınmasından bugüne kadar, Türkiye’den, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) yapılan başvuru sayısının giderek artıyor olması ve bu başvuruları azaltabilmek amacıyla iç hukukumuzda Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru hakkının kabulü, anılan bilinçlenme ile doğrudan ilgilidir. Türkiye’nin önce 1987 yılında AİHS ’deki bireysel başvuru hakkını ve daha sonra 1990 yılında AİHM’nin zorunlu yargı yetkisini tanıması sonrasında AİHM’nin Türkiye ile ilgili konularda verdiği kararlar gündemi daha fazla meşgul etmeye başlamıştır. Aynı zamanda verilen kararların bağlayıcı olması ve söz konusu kararların icrasını Avrupa Konseyi Bakanlar Kurulu tarafından izlenmesi nedeniyle, AİHM kararlarının gereğini yerine getirmek (icrasını mümkün kılmak) için anayasal ve yasal reformlar gündeme gelmiştir. Nitekim 1990’lı yıllardan bugüne kadar yapılan birçok anayasa değişikliği ve yasal reformlar aynı zamanda AİHM kararlarının gereğini yerine getirmek ve böylelikle icra edilmelerini sağlamak amacı taşıdığı da görülmektedir. AİHM kararlarının da etkisiyle artık ülke içerisinde insan hakları bakımından duyarlık oluşmaya başlamış ve böylece bireyler, devlete karşı haklarını korumak amacıyla uluslararası başvuru mekanizmalarını sıklıkla kullanmaya başlamışlardır” dedi.
İç dinamiklerin çok etkin olmaması, Türkiye’deki demokratikleşme süreci için bariz bir özellik olarak görüldüğüne dikkat çeken Azizoğlu, “Bununla birlikte 1990’lı yıllardan sonra dünyadaki ve bölgemizde gerçekleştirilen reformlar ve yaşanan siyasi gelişmelerle birlikte artık iç dinamikler de demokratikleşme sürecinde sessiz kalmaya başlamıştır. Bu durum 2000’li yıllarda daha açık biçimde fark edilebilmektedir. İç dinamiklerin belirginleşmesine katkı sağlayan değişik faktörlerden söz edilebilir. İlk olarak gelişen ekonomi ve özellikle özel sektörün dünyadaki gelişmelere daha hızlı ayak uydurması, siyasal iktidarları bazı yapısal reformları hayata geçirmeye zorlamıştır. Ekonomik standartların yükselmesiyle birlikte değişik toplum kesimlerinin hak ve özgürlükler noktasındaki duyarlığı artmıştır. Bu duyarlılık ne deniyle yasama ve yürütme organları, insan hakları taleplerine daha fazla eğilmek durumunda kalmışlardır” dedi.
Cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesinin 1961 yılından bu yana değişik zamanlarda yaşanan baskı, tehdit, hukuk dışına çıkma, kriz ve benzeri olumsuzlukları bertaraf edileceğini kaydeden Azizoğlu, “Vesayetin kırılması noktasında 2010 yılında gerçekleştirilen Anayasa değişikliğinde ise ağırlıklı olarak yargı vesayeti ile ilgili düzenlemeler yer almaktadır. Özellikle Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun (HSYK) oluşumuna yönelik getirilen düzenleme ile adli ve idari yargıdaki Danıştay ve Yargıtay’ın vesayeti kırılmıştır. Öte yandan Anayasa Mahkemesi’nin oluşumu daha çoğulcu hale getirilmiştir. Bunun yanı sıra, askeri yargı düzeni ile ilgili yenilik de kısmen vesayetin kırılması noktasında olumlu bir katkı sağlayabilecektir. 1982 Anayasası’nın öngördüğü vesayetçi yapının tasfiyesini sağlayan söz konusu iki değişikliğin de halkoyu ile kabul edilmiş olması, esasen halkın da yapısal reformların gerçekleştirilmesi gerekliliğine ve anayasal ve hukuksal sistemimizin de hızla uluslararası statüye uygun hale getirilmesi kanaatine sahip olduğunu göstermektedir. Yaşanan bu gelişmelerle birlikte 2000’li yıllara gelindiğinde Türkiye’ de tabandan gelen güçlü bir talebin mevcut olduğu, sadece dış dinamiklerin değil, aynı zamanda iç dinamiklerin de artık demokratikleşme ve yerel zihniyetten kurtulup uluslararasılaşma adımlarının atılmasında belirleyici olduğu görülmektedir” dedi.
Demokratikleşme süreçlerinin başlangıç aşamasında, başta AB olmak üzere uluslararası dinamiklerin oldukça önemli etkisi olduğunu ifade eden Azizoğlu şunları söyledi:
“Ülkeye hakim olan içe kapanık, dünyadan kopuk, milletinden korkan politikaların aşılmasında, evrensel düzeyde bir demokrasi ve insan hakları kabulünün yerleşmesinde AB’nin ve AB uyum sürecinin etkisi yadsınamaz. AB üyeliği hedefi doğrultusunda gerçekleştirilmesi gereken Kopenhag Kriterleri, Türkiye’nin demokratikleşme standardının yükseltilmesine ciddi katkı sağlamıştır. Kopenhag Kriterleri’nin üç önemli başlığı olan ‘’insan hakları standartlarının yükseltilmesi’’, “sivil demokrasi” ve “serbest piyasa ekonomisi” esasen Türkiye’deki demokratikleşme sürecinin olmazsa olmazları olarak da görülebilir. AB’ye uyum süreci çerçevesinde 2004 ve 2010 yıllarında gerçekleştirilen kapsamlı anayasa değişiklikleri ile 1982 Anayasası’nın yaklaşık üçte biri değiştirilerek; demokrasi, hukukun üstünlüğü, insan haklarının korunması ve geliştirilmesi alanlarında önemli mesafe alınmıştır. AB Uyum Paketleri kapsamında hayata geçirilen bu değişiklikler, bir yandan demokrasiyi ve hukuk devletini güçlendirmiş, diğer yandan da Türkiye’nin daha özgür bir ortama kavuşmasını sağlamıştır. Bu değişimlerin, toplumun tüm kesimleri tarafından sahiplenilmiş olması, bu adımların sadece AB tarafından istendiği için değil, aynı zamanda toplumsal taleplere karşılık geldiği için atıldığının bir göstergesidir.”
12. Cumhurbaşkanlığı seçiminin halkın kendi özgür iradesini ortaya koyması açısından büyük önem arz ettiğini vurgulayan Azizoğlu, “Siyasi görüşümüz farklı olabilir, yaşam biçimimiz farklı olabilir, etnik yapımız farklı olabilir. Bunlar çok doğal haklardır ve evrenseldir hiç kimsenin karışma ve şekillendirmeye hakkı olamaz. Ancak en önemli haklarımızdan olan seçme ve seçilme hakkımızı devletin başkanını seçme hakkını ilk defa kullanma hakkına sahip oluyoruz. Demokrasinin tartışılmaz unsuru olan çoğulculuk kavram ve uygulamasına saygı göstererek bizim seçimimiz olacak bu ilkin hazını yaşayalım. Unutmamamız gereken en önemli etken bizler yani halk bu ülkenin tek sahibiyiz. Yetki verdiğimiz bürokratlar, kurumlar, siyasiler bizim adımıza bizim görev verdiğimiz sadece yetkililerdir. Tamamı bu ülkenin selameti için yarış içerisindedirler ve asla Türkiye’nin menfaati olmayan bir yapıya izin vermezler, sadece yolları yani siyasi düşünce ve becerileri farklı hiçbiri ama hiçbiri birbirlerine ya da bizlere düşman değil. Siyasilerin çekişmelerine tebessüm ve demokratik anlayışla bakarak sahip olduğumuz gücün farkında olarak ilk demokratik hakkımızı barış ve huzurla kullanmasını bilelim ki, anti demokratik karanlık zihinleri mutlu etmeyelim” dedi.