CARGILL'İN TÜRKİYE EKONOMİSİNE 2023 ETKİSİ AÇIKLANDI

Cargill, Türkiye faaliyetlerinin ekonomik sonuçlarını ortaya koyanEkonomik Etki Analiziraporunu yayımladı. Sabancı Üniversitesi’nden Doç. Dr. Orhan Erem Ateşağaoğlu ve Boğaziçi Üniversitesi’nden Prof. Dr. Gökhan Özertan liderliğinde hazırlanan bağımsız raporda, TÜİK verileriyle uyumlu Girdi-Çıktı metodolojisi kullanıldı.

Rapora göre Cargill, 2023 yılında Türkiye ekonomisine doğrudan, dolaylı ve tetikleme etkileriyle toplam 1,9 milyar dolar seviyesinde üretim katkısı sağladı. Hesaplamalarda Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın 2023 yılı ABD doları ortalama döviz kuru esas alındı.

NET HASILAT VE ÇARPAN ETKİSİ

Ekonomik etki analizi, Cargill’in 2023 yılında 678,3 milyon dolar düzeyindeki net hasılatının, tedarik zinciri ve hane halkı harcamaları yoluyla 2,8 kat çarpan etkisi yarattığını ortaya koydu. Bu çarpan etkisi sonucunda, şirketin Türkiye ekonomisinde oluşturduğu toplam ekonomik büyüklük 1,9 milyar dolar olarak hesaplandı.

Raporda, Cargill’in yarattığı doğrudan katma değerin Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH) üzerindeki etkisi de ölçüldü. Buna göre, Cargill’in sağladığı her 1 TL’lik doğrudan katkı, GSYH’de 5,4 TL’lik artışa karşılık geliyor. Bu etkiyle şirketin GSYH’ye toplam katkısı 2023 yılında 588 milyon dolar olarak belirlendi.

İSTİHDAM ETKİSİ VE VERGİ KATKISI

Analiz sonuçlarına göre Cargill’in Türkiye’deki doğrudan istihdamı 2023 yılı raporlama döneminde 825 kişi olarak kaydedildi. Girdi-Çıktı modeliyle yapılan hesaplamada, bu istihdamın ekonomi genelinde toplam 14.034 kişilik biristihdametkisi yarattığı tespit edildi. Böylece her bir Cargill çalışanının ekonomide 14 ek istihdamı tetiklediği hesaplandı.

Raporda, Cargill’in kamu maliyesine katkısına da yer verildi. 2023 yılı verilerine göre Cargill’in Türkiye’de ödediği vergi ve benzeri yükümlülükler aracılığıyla devlete sağladığı vergi geliri katkısı 88,3 milyon dolar olarak raporlandı.

GİRDİ-ÇIKTI METODOLOJİSİ VE AKADEMİK ÇALIŞMA

Ekonomik etki analizi çalışmasında Amerikalı ekonomist Wassily Leontief tarafından geliştirilen ve 1973 Nobel Ekonomi Ödülü ile tanınan Girdi-Çıktı metodolojisi kullanıldı. Bu yöntemle, sektörler arasındaki ilişkiler ve bu sektörlerin birbirlerine sağladığı katkılar hesaplanıyor.

Raporu hazırlayan Prof. Dr. Gökhan Özertan, çalışmanın Cargill’in yerel tedarik zincirleriyle kurduğu bağları ve ekonomik aktivite üzerindeki etkisini Girdi-Çıktı modeliyle sayısal olarak ortaya koyduğunu belirtti. Doç. Dr. Orhan Erem Ateşağaoğlu ise analizde tarım, ulaştırma ve ticaret gibi bağlantılı alanlarda oluşan çarpan etkisinin büyüklüğünün ve istihdam üzerindeki yansımalarının kantitatif olarak ölçüldüğünü ifade etti.

SÜRDÜRÜLEBİLİR TARIM VE SOSYAL PROJELER

Cargill’in raporda yer alan bilgilerinde, ekonomik katkının yanı sırasürdürülebilir tarımve toplumsal kalkınma odaklı programlar da aktarıldı. Şirket, 2019’dan bu yana yürüttüğü 1000 Çiftçi 1000 Bereket programı kapsamında 27 ilde 7.000’den fazla çiftçiye ulaştığını bildirdi. Program kapsamında mısır ve ayçiçeği üretiminde çiftçi verimliliğinde yüzde 20’ye varan artışlar ölçüldüğü paylaşıldı.

Cargill, İznik Gölü havzasında yürütülen Su Geri Dönüşüm Projesi ile tarımsal sulamada su verimliliğini artırmaya yönelik uygulamalar gerçekleştirdiğini açıkladı. Balıkesir’deki tesisinde kurulan güneş panelleri ile yılda yaklaşık 1.500 ton karbondioksit salımının engellendiği bilgisi verildi.

Şirket ayrıca, Bursa Orhangazi’de dünya standartlarında bir Sokak Hayvanları Rehabilitasyon Merkezi kurulum çalışmalarının sürdüğünü ve merkezin önümüzdeki dönemde faaliyete geçmesinin planlandığını bildirdi.

CARGILL’İN TÜRKİYE’DEKİ FAALİYETLERİ

Cargill, dünyayı güvenli, sorumlu ve sürdürülebilir bir şekilde beslemeye yönelik faaliyetleri kapsamında gıda, bileşen, tarımsal çözümler ve endüstriyel ürünler sağlıyor. Şirket, tedarik zincirinin farklı aşamalarında çiftçiler ve müşterilerle iş birlikleri yürütüyor.

Cargill Türkiye, faaliyetlerine 1960’lı yıllarda başladı. Şirket bugün gıda, biyoendüstriyel ve hayvan besleme sektörlerinde faaliyet gösteriyor. 1992 yılında İstanbul’da açılan Türkiye merkez ofisinin yanı sıra Adana ve Ankara’da ofisleri, Bursa, Balıkesir, Kocaeli ve Sakarya’da üretim tesisleri bulunuyor.

Şirketin açıklamasına göre Türkiye’de 700’ü aşkın çalışan görev yapıyor. Cargill, 2014’te Orta Doğu ve Kuzey Afrika, 2018’de Sahra Altı Afrika’nın eklenmesiyle Orta Doğu, Türkiye ve Afrika’yı kapsayan META bölgesinin yönetim merkezi olarak konumlandı. Cargill, Türkiye’deki dört fabrikasında bölgedeki müşterilere yönelik üretim gerçekleştiriyor.