SOFRALIK ZEYTİN SEÇERKEN KALİTE NASIL ANLAŞILIR?
Balıkesir Üniversitesi Edremit Meslek Yüksekokulu Zeytincilik Bölümü Doktor Öğretim Üyesi ve sürdürülebilir zeytincilik uzmanı oleolog Mücahit Kıvrak,sofralık zeytinalırken dikkat edilmesi gereken temel noktaları anlattı. Kıvrak, bu yıl Türkiye için 740 bin tonluk sofralık zeytin rekoltesi tahmin edildiğini, artan üretimle birlikte doğru ürün seçiminin daha da önemli hale geldiğini söyledi.
Uzman oleolog, sofralık zeytin kalitesinin; üretim yeri, işleme yöntemi ve depolama koşullarına göre değiştiğini vurguladı. Tüketicinin, hem sağlıklı hem de lezzetli sofralık zeytin tüketebilmesi için alışverişte bazı ayrıntılara dikkat etmesi gerektiğini belirtti.
AMBALAJ, ETİKET VE BOMBAJ UYARISI
Mücahit Kıvrak, öncelikle ambalajlı ve markalı sofralık zeytin tercih edilmesini önerdi. Etiket üzerinde üretim tarihi, son kullanma tarihi ve besin değerlerinin açık biçimde yer almasının şart olduğunu ifade etti.
Uzman, salamuralı ambalajlanmış siyah sofralık zeytinlerin ambalajı açıldığında renginin koyu siyah tondan açık kahverengi tonlara dönebildiğini, bunun doğal bir durum olduğunu dile getirdi. Zeytinin havayla temas ettikten kısa süre sonra yeniden koyu rengine döndüğünü kaydetti.
Buna karşılık, bombaj yapmış yani ambalajı şişmiş sofralık zeytin ürünlerinin kesinlikle alınmaması gerektiğini vurguladı. Kıvrak, bombajın zeytini bozan mikroorganizmaların geliştiğini, zeytinin yeterli tatlanma süresini tamamlamadığını ve hijyen için gerekli ısıl işlemin uygulanmadığını ya da yetersiz kaldığını gösterdiğini belirtti. Teneke veya cam kavanozlarda satışa sunulan ürünlerde pastörize ya da sterilize ibaresinin etiket üzerinde mutlaka bulunması gerektiğini söyledi.
SALAMURA SUYU BERRAK OLMALI, AMBALAJ SAĞLAM OLMALI
Kıvrak, paslanmış, ezilmiş veya yırtık ambalajlarda yer alan sofralık zeytin ürünlerinden kaçınılması gerektiğini ifade etti. Bu tip ambalajların, hijyenik olmayan ortamları ve yanlış depolama koşullarını işaret edebileceğini söyledi.
İçi görünür cam veya plastik ambalajlı sofralık zeytin alırken, zeytin tanelerinin büyüklüğünün homojen olmasına dikkat edilmesini önerdi. Salamura suyunun berrak olması gerektiğini, bulanık veya yoğun tortulu salamuranın kalite sorunu işareti olabileceğini ekledi.
Açıkta satılan sofralık zeytin için de uyarıda bulunan uzman, etiket üzerinde zeytin çeşidi ve firma isminin bulunmasının tüketiciye kısmi bir güvence sağlayacağını anlattı. Açık ürünlerin yanında aynı ürüne ait ambalajlı örneğin bulunmasının da aranması gereken bir başka nokta olduğunu söyledi.
ÇEKİRDEK RENGİ, KABUK YAPISI VE TUZ ORANI
Uzman oleolog Mücahit Kıvrak, sofralık zeytin kalitesinin damakta da kolayca anlaşılabileceğini belirterek pratik öneriler paylaştı. Buna göre, kaliteli bir sofralık zeytinde çekirdekten etin tam olarak ayrılması gerekiyor. Et çekirdekten zor ayrılıyorsa, bu durumun hasat zamanının hatalı olduğuna işaret edebileceğini söyledi.
Çekirdek renginin kahverengi olmasının önemli bir kalite göstergesi olduğunu vurgulayan Kıvrak, çok farklı ve uç renk tonlarının istenmeyen işleme koşullarını gösterebileceğini dile getirdi. Sofralık zeytinin kabuğunun ağızda kolay parçalanması gerektiğini, kabuk çok kalın ve zor parçalanıyorsa bunun genellikle kuraklık etkisiyle oluşan bir sorun olabileceğini kaydetti.
Tuz oranına da dikkat çeken uzman, tuzluluk fazlaysa üst üste birkaç tane yendiğinde gırtlakta yanma hissi oluşacağını belirtti. Zeytinin mümkün olduğunca az tuzlu olmasının tercih edilmesi gerektiğini, ancak tuz azaldıkça dayanma süresinin de kısaldığını hatırlattı.
DOĞAL ZEYTİNDE BEYAZLIK VE ÇEŞİT FARKLILIKLARI
Kıvrak, doğal sofralık zeytin ve az tuzlu ürünlerde sap dibinde görülen beyazlığın tüketiciyi endişelendirmemesi gerektiğini söyledi. Bu beyazlığın suda kolayca çıktığını ve zararsız olduğunu vurguladı.
Her sofralık zeytin çeşidinin farklı çekirdek ve doku yapısına sahip olduğuna dikkat çeken uzman, bu farklılıkların tüketiciyi yanıltmaması gerektiğini kaydetti. Tüketicilerin, çekirdekten etin ayrılması, çekirdek renginin kahverengi olması, kabuğun ağızda kolay parçalanması, salamura suyunun berraklığı ve ambalajın sağlamlığı gibi temel kriterlere bakarak daha güvenli ve kaliteli sofralık zeytin seçebileceğini belirtti.
SOFRALIK ZEYTİN ALIRKEN TÜKETİCİYE ÖNERİLER
Uzman oleolog Mücahit Kıvrak, tüketicilerin sağlıklı bir sofralık zeytin tercih edebilmesi için şu başlıkların akılda tutulmasını öneriyor: Ambalajlı ve markalı ürün seçin, etiketi mutlaka okuyun, bombaj yapmış ambalajlardan uzak durun, salamura suyu berrak olsun, çekirdek kahverengi ve etten kolay ayrılsın, kabuk ağızda rahatça parçalansın, tuz oranı dengeli olsun. Bu basit adımlarla sofralık zeytin alışverişinde hem lezzet hem de gıda güvenliği açısından daha doğru tercihler yapılabileceğini vurguluyor.
