Türkiye’de 50 milyonu aşkın elektrik abonesini kapsayan Milli Akıllı Sayaç Sistemleri (MASS) projesi 1 Mart itibarıyla hayata geçiriliyor. Proje ile elektrik dağıtım altyapısında dijital dönüşüm hızlanacak, tüketiciler anlık veri üzerinden enerji kullanımını takip edebilecek.

Enerji piyasasında önemli bir adım olarak değerlendirilen MASS, uçtan uca veri entegrasyonu sağlayarak akıllı şebeke dönüşümünü desteklemeyi amaçlıyor. Kademeli geçiş modeliyle hem kayıp-kaçak oranlarının düşürülmesi hem de sistem verimliliğinin artırılması hedefleniyor.

ÖNCELİK YÜKSEK TÜKETİMDE

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından belirlenen usul ve esaslar doğrultusunda yürütülecek dönüşümde kaynak verimliliği ön planda tutulacak.

İlk aşamada 10 yıllık muayene süresi dolan sayaçlar, yıllık tüketimi 10 megavatsaat ve üzeri olan aboneler ile bir panoda 4 ve üzeri sayaç bulunan noktalar önceliklendirilecek. Yeni binalarda ise belirli şartlar altında tüm sayaçların akıllı olması zorunlu olacak.

Dağıtım şebekesinin izlenmesi açısından kritik görülen noktalardaki sayaçlar da akıllı sistemle değiştirilecek. Böylece kesintiler ve gerilim kalitesi daha etkin biçimde takip edilebilecek.

2028’DE TAM DÖNÜŞÜM HEDEFİ

Proje kapsamında Türkiye genelindeki tüm elektrik abonelerinin sayaçlarının aşamalı olarak akıllı sisteme geçirilmesi planlanıyor. İlk etapta yeni aboneliklerde akıllı sayaç kurulacak. Mevcut abonelerde ise muayene süresi doldukça değişim yapılacak.

2026 sonuna kadar yaklaşık 6 milyon sayacın sisteme dahil edilmesi, 1 Ocak 2028 itibarıyla ise tüm sayaçların yüzde 100 yerli ve milli yazılım altyapısıyla akıllı hale getirilmesi hedefleniyor. Sanayi ve ticarethane abonelerinin yüksek tüketimli sayaçları da 2028’e kadar kademeli olarak değiştirilecek.

TÜKETİCİDEN EK ÜCRET ALINMAYACAK

Elektrik Dağıtım Hizmetleri Derneği (ELDER) Başkanı Barış Erdeniz, akıllı sayaçlar için tüketicilerden herhangi bir bedel alınmayacağını açıkladı.

EPDK Başkanı Mustafa Yılmaz ise sürecin yalnızca teknik bir yenileme olmadığını, tüketici odaklı enerji yönetiminin önemli bir parçası olduğunu ifade etti. Yılmaz’a göre akıllı sayaçlar, kayıp-kaçakla mücadelede önemli katkı sağlayacak ve şebeke kalitesini artıracak.

ANLIK VERİYLE TASARRUF İMKANI

Akıllı sayaçlarla tüketim anlık olarak izlenebilecek. Aboneler tüketim profillerini analiz ederek tasarruf sağlayabilecek. Teknik ve teknik olmayan kayıplar daha hızlı tespit edilerek müdahale edilecek.

Uzmanlara göre kayıp-kaçakta sağlanacak küçük bir iyileşme dahi ülke genelinde teravatsaat düzeyinde enerji tasarrufu anlamına geliyor. Bu durum milyarlarca liralık ekonomik potansiyel ve daha güçlü, esnek bir elektrik altyapısı olarak değerlendiriliyor.