ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA),Uzay Hava Tahmin Merkezi (SWPC)aracılığıyla yaptığı açıklamada,Güneş’teki aktif bölge AR4274’tenfırlayanM7.4 sınıfı bir güneş patlamasınınDünya’ya doğru güçlü birkoronal kütle atımı(CME)gönderdiğini duyurdu.

Uzmanlara göre fırtına,bugün (Perşembe) akşam saatleri ile Cuma sabahı arasındagezegenimize ulaşacak.

DÜNYAYA DOĞRU GÜÇLÜ PLAZMA BULUTU

NOAA verilerine göre, fırlatılan plazma bulutu Dünya’nınmanyetik alanıyla etkileşimegirecek. Bu durum,radyo iletişimi, GPS sistemleri, uydu yörüngeleriveyüksek voltajlı enerji hatlarındakısa süreli aksamalar yaratabilir.

Bilim insanları, bu fırtınanın özelliklejeomanyetik alan üzerinde G3 seviyesindebir etki oluşturacağını ve bununorta derecede güçlübir manyetik fırtına anlamına geldiğini belirtiyor.

KORONAL KÜTLE ATIMI (CME) NEDİR?

Koronal kütle atımı (CME),Güneş’in dış katmanlarındandevasa miktardaplazma ve manyetik alanın uzaya fırlatılmasıolayıdır. Bu plazma bulutu Dünya’ya ulaştığında,manyetosferle etkileşerek elektrik akımları ve atmosferik dalgalanmalaryaratır.

Bu tür olaylar, uydu haberleşmesinde aksaklıklara, navigasyon hatalarına ve elektrik iletim hatlarında voltaj dengesizliklerine yol açabilir.

G3 KATEGORİSİNDE – ETKİLER ORTA DÜZEYDE

NOAA, bu olayı“G3 – Güçlü Jeomanyetik Fırtına”olarak sınıflandırdı.
Bu seviyedeki bir fırtınada:

Uyduların konum ve yön kontrolü zorlaşabilir.

GPS sistemlerinde ciddi sapmalar görülebilir.

Elektrik iletim hatlarında kısa süreli voltaj dalgalanmaları yaşanabilir.

Kutup ışıkları(aurora)beklenmedik kadar güneye, örneğinTürkiye’nin kuzeyine kadargörülebilir.

GÜNEŞ FIRTINALARININ ŞİDDET SEVİYELERİ

Güneş fırtınaları G1’den G5’e kadar sınıflandırılıyor:

SeviyeTanımEtkiler
G1 – HafifUydularda küçük sapmalar, kısa radyo kesintileriZayıf aurora gözlemleri
G2 – OrtaRadyo ve GPS bozulmalarıKutup ışıkları orta enlemlerde görülebilir
G3 – GüçlüElektrik hatlarında voltaj dengesizliğiGPS ve uydu sistemlerinde aksamalar
G4 – ŞiddetliGeniş çaplı iletişim kesintileriUçuş rotaları değişebilir
G5 – AşırıKüresel sistemlerde arızalarKutup ışıkları ekvatora kadar inebilir

1989 yılındaQuebec’te yaşanan büyük elektrik kesintisi, G5 kategorisindeki bir fırtınanın en bilinen örneği olarak gösteriliyor.

KÜRESEL UYARI VE HAZIRLIK

NOAA, güneş aktivitelerinin son aylarda hızlaartışa geçtiğini, bu nedenleuzay hava olaylarının yakından izlenmesininhayati önem taşıdığını bildirdi.

Birçok ülke,havacılık, enerji ve uydu iletişim kurumlarınıolası etkiler içinhazır durumageçirdi. Uzmanlar, bu olayınson birkaç ayın en güçlü jeomanyetik fırtınasıolabileceğini belirtiyor.

KUTUP IŞIKLARI GÖRÜLEBİLİR

Bilim insanları, bu fırtınayla birlikteaurora (kutup ışıkları)olayınınolağandan daha geniş bir alandagözlemlenebileceğini ifade etti.
AncakAy’ın yüksek parlaklığının, kutup ışıklarının çıplak gözle görülmesini bir miktar zorlaştırabileceği belirtildi.

Özetle:
🔸 Güneş’ten gelenM7.4 sınıfı patlama, Dünya’ya doğruG3 seviyesinde bir fırtınagönderiyor.
🔸Radyo, GPS ve enerji sistemlerindekısa süreli aksaklıklar bekleniyor.
🔸Kutup ışıklarıTürkiye’nin kuzeyinde bile görülebilir.
🔸 Uzmanlar,uzay hava olaylarının izlenmesigerektiğini vurguluyor.