BES’TE DEVLET KATKISI AZALACAK MI?

Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2026 yılı bütçe çalışmaları kapsamındaBireysel Emeklilik Sistemi(BES)için önemli bir değişiklik gündeme geldi. Bu yıl bütçeye75 milyar TLmaliyeti olan BES devlet katkısının, 2026 bütçesindeyüzde 76 artışla 132 milyar TL’yeçıkarıldığı açıklanmıştı. Ancak enflasyonda yaşanan kademeli düşüşle birlikte Bakanlığın, BES’e verilen devlet katkısını azaltmayı hedeflediği öğrenildi.

Buna göre, halihazırdayüzde 30olarak uygulanan devlet katkısınınyüzde 20’ye düşürülmesiplanlanıyor. Amaç, bütçe üzerindeki yükü azaltmak ve uzun vadeli mali dengeleri korumak.

BES FONLARINDA GETİRİ DETAYI

HaberTürk’ten Rahim Ak’ın haberine göre, BES fonlarının son üç yıldır enflasyonun üzerinde getiri sağlaması, olası bir katkı indiriminin etkisinin sınırlı kalabileceğini gösteriyor. Ak, konuyla ilgili şu ifadeleri kullandı:

"Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın her 100 liralık birikime devletin 30 lira katkı yaptığı Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) ve Otomatik Katılım Sistemi'nde oranın yüzde 20'ye düşürülmesi çalışması yaptığı öğrenildi."

BES, hisse senedi fonları aracılığıylaBorsa İstanbul’a, tahvil fonları aracılığıyla isedevlet tahvillerineyönelen yatırımlarla birlikte2,1 trilyon TL büyüklüğeulaşmış durumda.

CUMHURBAŞKANI’NA YETKİ VERİLMİŞTİ

Daha önce çıkarılan düzenleme ileCumhurbaşkanı’na, BES’te devlet katkı payınıyüzde 50’ye kadar artırmaya dasıfıra kadar indirmeyetkisi verilmişti. Bu yetki, sistemde esnekliğin artırılmasını sağlarken, 2026 için planlanan katkı indiriminin yasal zemininin de hazır olduğunu gösteriyor.

BES’İN DEVLETE GERÇEK YÜKÜ NE?

Rahim Ak, BES’in devlete olan mali yüküne dair şu değerlendirmede bulundu:

"Çalışanlar vergi iadesi şeklinde destekleniyordu. Bu nedenle devlet katkısının başladığı 2013'ten bu yana sistemden erken ayrılmalar nedeniyle Hazine'ye dönen 39 milyar lirayı da gözönüne alarak fiilen sistemin devlete gerçek yükünün yüzde 15-20 civarında olduğunu söylersek yanlış söylemiş olmayız."

Bu değerlendirme, katkı indiriminin bütçe üzerindeki etkisinin beklenenden daha sınırlı olabileceğine işaret ediyor.

SİSTEM İÇİN İKİ ÖNERİ GÜNDEMDE

Sisteme olan güvenin korunması amacıyla Sigorta ve Özel Emeklilik Şirketleri Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) eski müfettişiDoç. Dr. Metin Sarıaslaniki önemli öneride bulundu:

"BES'te devlet katkısını yüzde 30'dan yüzde 20'ye düşürmeyin. Bunun yerine, OKS'de olduğu gibi devlet katkısının hak edildikçe katılımcının hesabına aktarılması sistemine geçin. Bu yöntem hem sistemde kalıcılığı artırır hem de devlet katkısının amacına daha uygun kullanılmasını sağlar. İkinci önerim; hak edilen devlet katkısı tutarlarına ait fonların yönetiminin de katılımcılara bırakılmasıdır. Böylelikle devlet katkısı getirisi düşük kalıyor şikayetleri de biter."

İkinci öneri ise yaş kriterine dayalı bir destek modeli. Buna göre56 yaşını dolduranlara yüzde 20, bu yaşın altındaki katılımcılara iseyüzde 25 veya yüzde 30oranında devlet katkısı verilmesi gündeme getiriliyor.