EVDE YOĞURT YAPIMI İÇİN GEREKLİ MALZEMELER

Yoğurt, sindirimi kolaylaştıran ve kolesterol emilimini azaltan bir süt ürünü olarak evde de hazırlanabilmektedir. Evde yoğurt yapımı için temel olarak iki malzeme kullanılmaktadır. Tarifte 5 kilogram çiğ süt ve oda sıcaklığında bekletilmiş 3-4 yemek kaşığı yoğurt mayası yeterli olmaktadır.

Mayalık yoğurt olarak daha önce hazırlanmış ev yapımı yoğurt tercih edilebilmektedir. Alternatif olarak çok az suyla sulandırılmış süzme yoğurt da kullanılabilmektedir. Yoğurt mayalanacak kapların kapaklı olması, buzdolabına yerleştirme aşamasında saklama kolaylığı sağlamaktadır.

SÜTÜN HAZIRLANMASI VE SICAKLIK KONTROLÜ

Evde yoğurt yapımı için öncelikle çiğ süt derin bir tencereye alınmakta, ara ara karıştırılarak kaynamaya bırakılmaktadır. Süt kaynadıktan sonra ocağın altı kısılmakta ve içindeki suyun buharlaşması için kepçe veya kaşık yardımıyla süt havalandırılarak karıştırılmaktadır.

Kaynama işlemi tamamlandıktan sonra ocağın altı kapatılmakta ve sütün ılınması beklenmektedir. Sütün yoğurt mayalamaya uygun sıcaklığa gelip gelmediği serçe parmak testiyle kontrol edilebilmektedir. Parmağı süte batırıp yaklaşık 8-10 saniye tutulduğunda sıcaklık parmağı yakıyor ancak dayanılabiliyorsa süt mayalama için uygun kabul edilmektedir. Teknik ölçümde bu sıcaklık 43-45 derece aralığına karşılık gelmektedir.

YOĞURT MAYASININ HAZIRLANMASI VE MAYALAMA

Yoğurt mayası için 3-4 yemek kaşığı yoğurdun içine sütten birkaç kaşık eklenmekte, böylece mayanın ılık hale gelmesi sağlanmaktadır. Maya iyice karıştırıldıktan sonra tenceredeki ılık sütün içine ilave edilmekte ve birkaç kez karıştırılmaktadır.

Tencerenin üzerine, buharlaşan sütün geri dönerek yoğurdu sulandırmaması için bir süzgeç kapatılmaktadır. Ardından tencere veya kaplar temiz bir bezle örtülmektedir. Hazırlanan süt karışımı istenirse porsiyonluk kaplara bölüştürülerek de mayalanabilmektedir.

MAYALANMA SÜRESİ VE BUZDOLABINDA BEKLETME

Evde yoğurt mayalaması genellikle 4-6 saat arasında sürmektedir. Bu süre boyunca yoğurdun üzeri açılmamakta ve kaplar hareket ettirilmemektedir. Süre sonunda yoğurt tutmuşsa kapların ağızları açık şekilde oda sıcaklığında soğuması beklenmektedir.

Yoğurt oda sıcaklığına geldikten sonra buzdolabına kaldırılmakta ve yaklaşık bir gün ağzı açık şekilde bekletilmektedir. Ev yapımı yoğurt, buzdolabında 5-7 gün arasında saklanabilmektedir. Süre uzadıkça yoğurtta ekşime görülebilmektedir.

EVDE YOĞURT YAPIMINDA SIK YAPILAN HATALAR

Evde yoğurt yapımı sırasında en sık karşılaşılan hatalar arasında sütün çok sıcak veya çok soğuk mayalanması yer almaktadır. Sütün yeterince sarılıp sarmalanmaması, eski yoğurdun fazla ya da yetersiz kullanılması da kıvamı etkilemektedir. Mayalama sonrası yoğurdun hemen buzdolabına kaldırılması ve mayalanma sürecinde yoğurdun hareket ettirilmesi de diğer hatalar arasında sayılmaktadır.

Yoğurt mayalarken 1 litre süt için ortalama 1 yemek kaşığı yoğurt mayası kullanılmaktadır. Günlük veya pastörize sütle yapılan yoğurtlar, güvenilir kaynaklardan temin edilen çiftlik sütüne göre daha sulu olabilmektedir. Hazırlanan yoğurt, temiz pamuklu bir bez kesenin içinde saatlerce bekletilip suyu süzdürüldüğünde süzme yoğurt elde edilmektedir.

TUTMAYAN YOĞURT İÇİN UYGULANABİLEN YÖNTEMLER

Ev yapımı yoğurt istenilen kıvamda tutmadığında çeşitli yöntemler uygulanabilmektedir. İlk denemede yoğurt tutmazsa, yoğurt kabı içi sıcak su dolu daha büyük bir kabın içine yerleştirilmekte ve üzeri temiz bir bezle örtülerek yeniden mayalanmaya bırakılmaktadır. Aralıklı kontrollerle yoğurdun kıvamı takip edilmekte, katılaşma başladığında yoğurt buzdolabına alınmaktadır.

Yoğurt tamamen tutmazsa içine bir miktar daha yoğurt ilave edilerek karışım kaynatılabilmektedir. Bu işlem sonucunda ekşimik veya peynir kesiği olarak adlandırılan ürün elde edilmektedir. Böylece mayalanmayan süt karışımı farklı bir süt ürünü olarak değerlendirilebilmektedir.

HANGİ SÜT TÜRÜ KULLANILABİLİR?

Evde yoğurt yapımı için çiğ süt, pastörize süt ve UHT süt kullanılabilmektedir. Çiğ süt kullanıldığında sütün mutlaka kaynatılması gerekmektedir. Hazır sütlerle de yoğurt yapılabilmekte, süt türüne göre kıvam ve sululuk oranı değişebilmektedir. Çiftlik sütü, günlük süt ve UHT sütle yapılan yoğurtlar arasında yapı ve kıvam farklılıkları gözlenebilmektedir.