NASA, Ay’da uzun vadeli insan yaşamını mümkün hale getirmeyi amaçlayan “Ay Üssü” programına ilişkin yeni detayları kamuoyuyla paylaştı.Artemis programıkapsamında yürütülecek proje ile Ay’ın güney kutbu yakınlarında kalıcı bir insan varlığı oluşturulması hedefleniyor.

Açıklanan plana göre ilk aşamada robotik görevler gerçekleştirilecek. NASA, iniş araçları, gezginler ve dron sistemleriyle Ay yüzeyinde uzun süreli keşif ve altyapı hazırlıklarına başlamayı planlıyor. İlk robotik görevin ise 2026 yılında yapılması öngörülüyor.

NASA yetkilileri, projenin yalnızca Ay keşfiyle sınırlı olmadığını, aynı zamanda gelecekte planlanan Mars görevleri için kritik teknolojilerin test edilmesini de amaçladığını belirtti.

AY ÜSSÜ GÜNEY KUTBUNA KURULACAK

NASA’nın açıkladığı plana göre Ay üssünün merkezi, Ay’ın güney kutbunda yer alan Shackleton Connecting Ridge bölgesi olacak.

Bilim insanları, bu bölgede sürekli gölgede kalan kraterlerde su buzu bulunabileceğini düşünüyor. Su buzunun; içme suyu, oksijen üretimi ve roket yakıtı açısından büyük önem taşıdığı belirtiliyor.

NASA Başkan Yardımcısı Lori Glaze, kurulacak altyapının uzun süreli insan görevlerini destekleyeceğini ifade etti.

İLK ROBOTİK GÖREVLER 2026’DA

Ay Üssü projesinin ilk aşamasında çeşitli özel uzay şirketleri de görev alacak.

Jeff Bezos’un kurduğu Blue Origin şirketinin geliştirdiği “Mark 1 Endurance Lander” isimli aracın, 2026 sonbaharında Ay’a kargo ve bilimsel ekipman taşıması planlanıyor.

İkinci görevde ise Astrobotic şirketinin Griffin iniş aracı kullanılacak. Bu görev kapsamında Astrolab’in FLEX gezgini dahil olmak üzere 500 kilogramdan fazla ekipmanın Ay yüzeyine ulaştırılması hedefleniyor.

NASA, bunun Ay’a gönderilecek en büyük ticari yüklerden biri olacağını açıkladı.

ARTEMİS III GÖREVİ 2027’DE

NASA’nın astronotları yeniden Ay’a götürmesi planlanan Artemis III görevinin 2027 yılı ortalarında gerçekleştirilmesi hedefleniyor.

Görev kapsamında Orion uzay aracı ile Blue Origin ve SpaceX tarafından geliştirilen Ay iniş araçlarının sistem uyumu test edilecek.

NASA, Artemis III sonrasında her yıl Ay’a yeni görev düzenlemeyi planlıyor. 2028’de yapılması hedeflenen Artemis IV göreviyle birlikte astronotların ticari Ay iniş araçlarıyla yüzeye inmesi bekleniyor.

AY YÜZEYİNDE YAŞAM HEDEFLENİYOR

NASA yetkilileri, ilk aşamalarda astronotların kısa süreli görevlerle Ay yüzeyinde test çalışmaları yapacağını belirtti.

İlerleyen süreçte ise basınçlı yaşam araçları, enerji sistemleri ve kalıcı yaşam modülleri kurulacak. Böylece Ay yüzeyinde daha uzun süreli insan yaşamı mümkün hale getirilmeye çalışılacak.

NASA Ay ÜssüProgramı Yöneticisi Carlos Garcia-Galan, gelecekte astronotların Ay yüzeyinde daha uzun süre kalabileceğini ifade etti.

Programın ikinci aşamasının 2029 ile 2030’lu yılların başında başlaması planlanıyor.

MARS GÖREVLERİ İÇİN TEST ALANI OLACAK

NASA, Ay Üssü projesinin aynı zamanda Mars görevleri için hazırlık anlamı taşıdığını vurguluyor.

Ay’da kurulacak sistemlerin; yaşam destek teknolojileri, enerji üretimi, uzay araçları ve insan dayanıklılığı gibi birçok alanda test merkezi olarak kullanılacağı belirtiliyor.

Uzay ajansı, uzun vadede Ay’da kalıcı insan varlığı oluşturmayı hedeflediğini açıkladı.