PKK/KCK ile yürütülen yeni sürecin yasal çerçevesi olarak hazırlanan ve kamuoyunda“Terörsüz Türkiye” çerçeve yasasıdiye anılan “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” 5 Ağustos’ta Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunuldu. Teklif, TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un yanı sıra MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, DEM Parti Eş Genel Başkanları Tülay Hatimoğulları ve Tuncer Bakırhan, AK Parti Başkanvekili Efkan Ala ve TBMM Grup Başkanı Abdullah Güler’in de aralarında bulunduğu 360 milletvekilinin imzasını taşıyor.

Teklif, PKK/KCK bağlantılı tüm yapıların kendini feshederek silah bırakması ve bu durumun Milli Güvenlik Kurulu (MGK) kararıyla tescil edilmesi sonrasında, belirli terör suçlarına ilişkin soruşturma, kovuşturma ve infazların ertelenmesini düzenliyor. Bu kapsamda bir genel af öngörülmüyor; kasten öldürme ve ağırlaştırılmış suçlar başta olmak üzere bazı fiiller düzenleme dışında bırakılıyor.

YASA TEKLİFİNİN KAPSAMI VE ÖRGÜT TANIMI

Teklifin 1. maddesi, kanunun amacını PKK/KCK terör örgütünün ve bağlantılı tüm oluşumların fiili varlığının son bulması ve örgütün kontrolündeki silah ve mühimmatın güvenlik güçlerine tesliminin tespiti sonrasındaki adli sürecin belirlenmesi olarak tanımlıyor. MGK’nın bu tespiti içeren kararının Resmî Gazete’de yayımlanması, tekliften yararlanmanın ön koşulu olarak yer alıyor.

Kanun; PKK/KCK’yi kurma veya yönetme, örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme, propaganda yapma, örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar ve örgüt lehine 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki suçları içine alıyor. Teklif, FETÖ, DHKP-C, IŞİD gibi diğer yasa dışı örgütleri açık biçimde kapsam dışında bırakıyor.

SORUŞTURMA VE KOVUŞTURMALARDA ERTELEME

3. maddeye göre, MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından, üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren ve kanun kapsamına giren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl süreyle ertelenecek. Üst sınırı 15 yıldan fazla hapis ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis öngörülen suçlarda ise erteleme süresi 10 yıl olacak.

Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenmiş olup müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlar erteleme düzenlemesinin dışında tutuluyor. Erteleme süresince dava zamanaşımı işlemeyecek; dosyalar ve deliller saklanacak, müsadereye konu mallar hakkında tasfiye kararı verilerek Hazine’ye gelir kaydedilecek.

Cumhuriyet savcılarının vereceği erteleme kararlarına karşı sulh ceza hâkimliğine, mahkemelerin kovuşturmanın ertelenmesine dair kararlarına karşı ise itiraz yoluna gidilebilecek. MGK kararından önce işlenmiş olup da kanun kapsamına giren suçlar bakımından, bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmalar için Kurul izni zorunlu olacak.

TUTUKLULUK, İSTİNAF VE TEMYİZ DOSYALARI

4. madde uyarınca, erteleme kapsamında kalan suçlara ilişkin tutuklama ve adli kontrol tedbirleri, ilgili aşamadaki hâkim veya mahkeme ile bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay dairelerince yeniden değerlendirilecek. Şartların oluşması halinde bu koruma tedbirleri kaldırılabilecek.

İstinaf veya temyiz incelemesinde bulunan dosyalar için erteleme kapsamında bozma kararı verilecek. Ancak beraat veya zamanaşımı gibi sanık lehine daha ileri sonuç doğuran karar ihtimalinin bulunduğu dosyalarda, bozma yerine esastan inceleme yapılarak yargılama tamamlanabilecek.

YENİDEN SUÇ İŞLENMESİ HALİNDE SÜREÇ

5. maddede, erteleme kararlarının özel bir sisteme kaydedilmesi öngörülüyor. Bu kayıtlar, yalnızca bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak savcı, hâkim veya mahkeme tarafından talep edildiğinde kullanılabilecek.

Erteleme süresi içinde herhangi bir terör suçunun işlenmesi halinde, verilen erteleme kararı kaldırılacak ve soruşturma ya da kovuşturma kaldığı yerden devam edecek. Mahkûmiyet kararı çıkarsa, bu ceza 6. maddeye göre yeniden ertelenmeyecek ve tüm sonuçlarıyla infaz edilecek. Erteleme süresi içinde yeni bir terör suçu işlenmezse, soruşturma dosyalarında kovuşturmaya yer olmadığına, kovuşturmada ise davanın düşmesine karar verilecek.

MAHKÛMİYETLER İÇİN CEZA İNFAZININ ERTELENMESİ

6. madde, halihazırda mahkûm olanlar yönünden ceza infazının ertelenmesini düzenliyor. MGK’nın örgütün fiilen sona erdiğine ve silahların teslim edildiğine ilişkin kararının yayımlanması şartıyla; örgüt faaliyeti çerçevesinde kasten insan öldürme suçundan hükümlüler ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenmiş suçlar nedeniyle müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet alanlar hariç olmak üzere:

– Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm olanların cezalarının infazı 5 yıl süreyle,

– Toplam 15 yıldan fazla hapis ya da müebbet/ağırlaştırılmış müebbet cezasına mahkûm olanların cezalarının infazı 10 yıl süreyle,

infaz hâkimi kararıyla ertelenebilecek. Süre boyunca ceza zamanaşımı işlemeyecek; müsadere kararları ise uygulanmaya devam edecek.

Erteleme kararları da özel sisteme kaydedilecek ve yalnızca yargısal mercilerin talebi halinde kullanılabilecek. Erteleme sürecinde işlenecek herhangi bir terör suçunda infaz hâkimi, erteleme kararını kaldırarak cezanın infazına devam edilmesine hükmedecek. Süre boyunca yeni terör suçu işlenmezse, ceza infaz edilmiş sayılacak.

SÜRECİ YÖNETECEK KURUL VE MECLİS DENETİMİ

7. madde, kanunun uygulanmasını takip edecek yapıyı düzenliyor. Buna göre, kanunun yayımlanmasının ardından Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında; Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma Bakanları, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve MGK Genel Sekreterinden oluşan bir Kurul oluşturulacak.

Kurul, gerektiğinde alt komisyonlar kurabilecek, bakanlık ve kurum temsilcileri ile uygun görülen kişileri toplantılara çağırabilecek. Örgütün tamamen tasfiyesi ve bu konudaki gözlem raporları dönemsel olarak Kurul gündemine alınacak; Kurul, ihtiyaç halinde adli, idari ve yasal düzenleme taleplerinde bulunabilecek.

Bu Kurul, verilen erteleme kararlarını da periyodik olarak değerlendirecek. Gerek görülürse, soruşturma ve kovuşturmalar ya da mahkûmiyet hükümleri nedeniyle ortaya çıkan hak yoksunluklarının tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılması için ilgili yargı mercilerine talepte bulunulabilecek. Mahkûmiyetlere ilişkin hak yoksunluklarının giderilmesi için beş yıllık ertelemelerde en az iki, on yıllık ertelemelerde ise en az üç yıl geçmesi şartı aranacak.

Kurul, çalışmalarına ilişkin olarak TBMM’yi düzenli şekilde bilgilendirecek. Meclis Başkanlığı da kanun kapsamındaki faaliyetleri takip etmek üzere bir İzleme Komisyonu kuracak. Bu komisyon, süreci izleyip önerilerde bulunabilecek. Kurulun sekreterya işleri Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yürütülecek.

SİLAH TESLİMİ, BAŞVURU SÜRESİ VE SORUMLULUKLAR

8. madde, örgüt mensuplarının teslim ettiği veya beyan ettiği silah, mühimmat, patlayıcı ve diğer malzemelerin kayıt altına alınmasını öngörüyor. Uygulama usul ve esasları, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından birlikte belirlenecek.

9. maddeye göre, MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından 6 ay içinde bulundukları yer Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurulun yetkilendirdiği kurumlara yazılı başvuruda bulunan kişiler, kanun hükümlerinden yararlanabilecek.

10. madde, kanun kapsamındaki görevlerin ilgili kamu kurumlarınca ivedilikle yerine getirilmesini hükme bağlıyor. Aynı maddede, bu kanunun amaç ve faaliyetleri çerçevesinde görev yapan kişilerin, bu görevleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluk taşımayacağı belirtiliyor. 11. madde kanunun yayımıyla yürürlüğe gireceğini, 12. madde ise kanun hükümlerini Cumhurbaşkanının yürüteceğini düzenliyor.