Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinden yararlanmak isteyenleri yakından ilgilendiren bir karar Yargıtay'dan geldi.Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, babasının iş yerinde 18 yaşından önce sigortalı gösterilen bir kişinin emekliliğe hak kazandığına ilişkin mahkeme kararını bozdu.Yüksek Mahkeme, fiili çalışmanın yeterince araştırılmadığını ve 25 yıllık sigortalılık süresinin hesaplanmasında hata yapıldığını belirtti.
EYT İÇİN BAŞVURDU RET CEVABI ALDI
Mart 2023'te EYT düzenlemesinin yürürlüğe girmesinin ardından emekli olmak isteyen bir kişi, Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) başvurdu.
Başvuru sahibi, 12 Mayıs 1998 ile 25 Temmuz 1998 tarihleri arasında babasına ait iş yerinde 68 gün sigortalı çalıştığını belirterek bu dönemin emeklilik hesabında dikkate alınmasını istedi.
Ancak SGK, söz konusu dönemin sigortalılık başlangıcı açısından değerlendirilemeyeceğini belirterek yaşlılık aylığı bağlama talebini reddetti.
Bunun üzerine başvuru sahibi, emeklilik hakkının tespiti için Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açtı.
MAHKEME EMEKLİLİK HAKKI TANIDI
Davayı inceleyen ilk derece mahkemesi, başvuru sahibinin talebini kabul etti.
Mahkeme, davacının 3 Mart 2023 tarihi itibarıyla yaşlılık aylığına hak kazandığına ve 1 Nisan 2023 tarihinden itibaren kendisine emekli aylığı ödenmesi gerektiğine karar verdi.
SGK avukatı karara itiraz ederek dosyayı istinafa taşıdı.
Bölge Adliye Mahkemesi ise SGK'nın itirazını reddetti.
Kararın temyiz edilmesi üzerine dosya Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin gündemine geldi.
YARGITAY EMEKLİLİK KARARINI BOZDU
Yargıtay, dosya üzerinde yaptığı incelemede babaya ait iş yerindeki çalışmanın gerçek olup olmadığının yeterince araştırılmadığını belirledi.
Yüksek Mahkeme, yalnızca sigortalı işe giriş bildirgesinin bulunmasının fiili çalışmayı kanıtlamak için yeterli olmadığını vurguladı.
Kararda, davacı adına 12 Mayıs 1998 tarihinde işe giriş bildirgesi düzenlendiği ve bildirgenin 11 Haziran 1998'de SGK'ya verildiği belirtildi.
Ayrıca 12 Mayıs ile 25 Temmuz 1998 tarihleri arasında 68 günlük sigorta bildirimi bulunduğu, ancak iş yerine ait sicil bilgilerinin ve dönem bordrolarının dosyaya sunulmadığı ifade edildi.
FİİLİ ÇALIŞMANIN ARAŞTIRILMASINI İSTEDİ
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, ilk derece mahkemesinin eksik incelemeyle karar verdiğine dikkat çekti.
Yüksek Mahkeme, davacının babasına ait iş yerinde gerçekten çalışıp çalışmadığının araştırılması gerektiğini belirterek şu ifadelere yer verdi:
Bu nedenle Mahkemece, davacının 12.05.1998 – 25.07.1998 tarihleri arasında çalışma iddiasının olduğu iş yerine ait dönem bordrolarında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurulmalı, tanıkların hizmet cetvelleri davalı Kurumdan istenerek çalışma süreleri tam olarak belirlenmelidir. Bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davacının çalıştığını iddia ettiği işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilmeli. Çalışmanın niteliği ile süresi yönünde yöntemince beyanlarının alınması suretiyle davacının çalışma iddiası hakkında toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek çalışma olgusu tereddütsüz şekilde ortaya konulmalıdır.
18 YAŞ ÖNCESİ SİGORTADA KRİTİK DETAY
Yargıtay kararında, 18 yaşından önce sigortalı olanların emeklilik hesabında uygulanacak yasal düzenlemelere de dikkat çekildi.
506 sayılı Kanun'un ilgili hükümleri uyarınca, 1 Nisan 1981 tarihinden sonra 18 yaşından önce uzun vadeli sigorta kollarına tabi olanların sigortalılık süresi başlangıcında 18 yaşını doldurdukları tarih esas alınıyor.
Bununla birlikte 18 yaşından önceki gerçek ve geçerli sigortalı çalışmaların prim ödeme gün sayısına etkisi ile sigortalılık süresinin başlangıcı birbirinden farklı değerlendiriliyor.
Yargıtay, dava konusu olayda sigortalılık başlangıcının 11 Ağustos 1999 olarak kabul edilmesi gerektiğini belirtti.
25 YILLIK SÜRE HENÜZ DOLMAMIŞTI
Yüksek Mahkeme, davacının 25 yıllık sigortalılık süresini 11 Ağustos 2024 tarihinde tamamlayacağına dikkat çekti.
Bu nedenle Mart 2023 tarihindeki emeklilik başvurusuna dayanılarak aylık bağlanmasını hatalı buldu.
Yargıtay kararının ilgili bölümünde şu ifadeler kullanıldı:
Kabule göre de; davacının 506 sayılı Kanun’un 11.12.1981 tarihli 2564 sayılı Kanun ile değiştirilen 60/G maddesi kapsamında sigortalılık başlangıcı 11.08.1999 tarihi olup, tahsis talep koşullarının da bu tarihe göre belirlenmesi gerekirken 25 yıl sigortalılık süresinin 11.08.2024 tarihi itibariyle tamamlandığı gözetilmeksizin 01.04.2023 tarihli tahsis talebine istinaden aylık bağlanması yönündeki değerlendirme de hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve kanuna aykırı olup, bozma nedenidir. Temyiz olunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına oy birliği ile karar verildi.





Yorumlar (0)
Görüşlerinizi Paylaşın