Kırmızı et mi beyaz et mi daha sağlıklı?Beslenme alışkanlıklarını doğrudan ilgilendiren bu soru, geniş katılımlı bir araştırmanın sonuçlarıyla yeniden gündeme geldi. Yaklaşık 1 milyon kişinin uzun yıllara yayılan verilerinin değerlendirildiği çalışmada kırmızı et, işlenmiş et ve beyaz et tüketiminin ölüm riskleriyle ilişkisi incelendi. Bulgular, tek bir besin grubunu tamamen çıkarmak yerine tüketim miktarı ve genel beslenme düzeninin önemini ortaya koydu.

ARAŞTIRMANIN KAPSAMI DİKKAT ÇEKTİ

ABD merkezli Kanser Önleme Çalışması verilerinden yararlanılan araştırmada988 bin 378 kişininbeslenme alışkanlıkları, yaşam tarzları ve sağlık durumları değerlendirildi.

1982-2020 dönemini kapsayan veriler üzerinden yapılan incelemede, farklı et tüketim alışkanlıklarının uzun vadeli sağlık sonuçlarıyla ilişkisi araştırıldı.

Çalışmada özelliklekırmızı et tüketimi, işlenmiş etler, tavuk ve balık gibi beyaz et seçenekleri ile vejetaryen beslenme modelleri karşılaştırıldı.

KIRMIZI ETTE MİKTAR ÖNE ÇIKIYOR

Araştırmada kırmızı ve işlenmiş et tüketiminin sınırlandırılmasıyla genel ölüm riski arasında düşük düzeyde bir azalma ilişkisi tespit edildi. Bulgular arasında özellikle inme kaynaklı ölüm riskinde yaklaşık yüzde 4'lük düşüş dikkat çekti.

Ancak sonuçlar,kırmızı etin tamamen beslenmeden çıkarılması gerektiğianlamına gelmiyor. Kırmızı et; protein, demir, çinko ve B12 vitamini gibi önemli besin öğelerinin kaynakları arasında bulunuyor.

Bu nedenle değerlendirmelerde tüketilen etin miktarı, işlenmiş olup olmadığı, yağ oranı ve pişirme yöntemi gibi faktörlerin de dikkate alınması gerekiyor.

BEYAZ ET DAHA MI SAĞLIKLI?

Araştırmada tavuk ve balık gibibeyaz et tüketimide değerlendirildi. Beyaz eti tercih eden bazı erkek gruplarında genel ölüm riskinin yüzde 5 ila 7 arasında daha düşük olduğu yönünde ilişki belirlendi.

Buna karşılık beyaz et tüketiminin kalp hastalıklarından ölüm riskini tek başına ve kesin olarak azalttığını gösteren bir sonuç elde edilmedi.

Balık ile tavuk da besin değerleri ve yağ içerikleri bakımından birbirinden farklı olduğundan, “beyaz et” kategorisinin tamamını aynı şekilde değerlendirmek mümkün olmayabiliyor.

ETİ TAMAMEN BIRAKMAK ÇÖZÜM MÜ?

Çalışmadavejetaryen beslenmemodeli de incelendi. Araştırmacılar, eti tamamen bırakan bireylerde kalp hastalığı veya kanser açısından tüm yaş gruplarını kapsayan belirgin bir avantaj tespit edilmediğini bildirdi.

50-64 yaş grubundaki vejetaryenlerde bazı risklerde sınırlı düşüş görülürken, araştırmanın genel sonuçları vejetaryen beslenmenin tek başına daha uzun yaşam sağladığını ortaya koyan kesin bir kanıt sunmadı.

DENGELİ BESLENME ÖNE ÇIKIYOR

Araştırmanın sonuçlarıkırmızı et mi beyaz et mi daha sağlıklısorusuna tek bir besini işaret eden kesin bir yanıt vermiyor. Veriler, kırmızı ve özellikle işlenmiş et tüketiminin sınırlandırılmasının bazı sağlık sonuçları açısından avantaj sağlayabileceğini gösteriyor.

Beslenmenin sağlık üzerindeki etkisi yalnızca et tercihinden oluşmuyor. Sebze, meyve, tam tahıl ve baklagillerin tüketimi ile fiziksel aktivite, sigara ve alkol kullanımı gibi yaşam tarzı faktörleri de uzun vadeli sağlık sonuçlarında rol oynuyor.

Bu nedenle kişilerin yaşına, sağlık durumuna ve beslenme ihtiyaçlarına göre uygun beslenme planının belirlenmesi için hekim veya diyetisyen değerlendirmesi önem taşıyor.