TRUMP’TAN TARTIŞMALI PARASETAMOL İDDİASI

ABD Başkanı Donald Trump, hamile kadınlara parasetamol (Tylenol) kullanmamaları çağrısında bulundu. Trump, bu ilacın anne karnındaki çocuklarda otizm riskini artırdığını öne sürdü. Ancak uzmanlar bu iddiayı “bilimsel dayanaktan yoksun” diyerek reddetti.

BİLİM İNSANLARI: “KANIT YOK”

Araştırmalara göre otizmin ortaya çıkışında genetik faktörler temel rol oynuyor. Çevresel etkenler de inceleniyor; ancak şu ana kadar parasetamol ile doğrudan bir bağ bulunmadı. İngiltere NHS (Ulusal Sağlık Servisi), hamilelikte ağrı kesici olarak ilk tercih edilmesi gereken ilacın parasetamol olduğunu vurgulamaya devam ediyor.

ÇELİŞKİLİ ÇALIŞMALARIN NEDENİ

Bazı küçük ölçekli araştırmalar, parasetamol kullanan kadınların çocuklarında otizm tanısının biraz daha sık görüldüğünü gösterdi. Ancak bu durumun, neden-sonuç ilişkisi değil istatistiksel yanılgı olabileceği ifade ediliyor.
Örneğin:

Yaşı ilerlemiş kadınlarda hem ağrı şikâyeti hem de otizm teşhisi olasılığı artıyor.

Bu değişkenler hesaba katılmadığında “ilaç etkisi varmış” gibi görünebiliyor.

EN KAPSAMLI ÇALIŞMALAR NE DİYOR?

İsveç Karolinska Enstitüsü’nün 2,4 milyon çocuk üzerinde yaptığı araştırmada parasetamol ile otizm arasında genel bir ilişki görülse de kardeşler karşılaştırıldığında bu bağlantı tamamen kayboldu.

Japonya’da yapılan geniş ölçekli bir çalışmada da aynı sonuca ulaşıldı.

Uzmanlara göre bu bulgular, genetik eğilimlerin hem otizm riskini hem de ilaç kullanımını etkilediğini gösteriyor.

OTİZM ORANLARINDAKİ ARTIŞIN NEDENİ

Son 40 yılda otizm teşhis oranı ciddi şekilde yükseldi. Ancak uzmanlar bu artışın, daha geniş tanı kriterleri, farkındalığın artması ve sağlık hizmetlerindeki gelişmeler ile açıklanabileceğini belirtiyor.

KADIN SAĞLIĞI İÇİN RİSKLİ SONUÇLAR

Uzmanlar, Trump’ın sözlerinin hamile kadınlarda gereksiz korku ve sağlık sorunlarına yol açabileceğini söylüyor. Tedavi edilmeyen yüksek ateşin bebek için çok daha ciddi riskler taşıdığına dikkat çekiliyor. Yanlış inanışlar;

Gereksiz ağrı ve acıya,

Artan sezaryen taleplerine,

Uzun süreli stres ve kaygı bozukluklarına neden olabilir.

Prof. Sarah Hawkes: “Bu tür söylemler bilimsel kurumlara güveni zedeliyor, kadınları yanlış yönlendiriyor” dedi.

FDA’DAN YENİ UYARI ETİKETİ

ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), Tylenol ambalajlarına “hamilelikte otizm ile olası ilişki” ifadesi ekleme kararı aldı. Ancak kurum, bunun nedensel bir kanıt olmadığının altını çizdi. Ayrıca parasetamolün, hamilelikte ateşi tedavi etmek için onaylı tek ilaç olduğunu hatırlattı.