TRUMP’IN MOBİLYA TARİFELERİNE KARŞI İNEGÖL MOBİLYASI NASIL BİR YOL İZLEMELİ?

ABD Başkanı Donald Trump’ın açıkladığı yeni tarife kararları, Türk mobilya ihracatçıları için ciddi bir endişe kaynağı haline geldi. Beyaz Saray, 30 Eylül’de yayımladığı başkanlık bildirisiyle, Section 232 (ABD Ticaret Genişleme Yasası’nın 232. Bölümü) kapsamında mobilya ithalatına yüksek vergiler getirileceğini resmileştirdi.

Buna göre, yumuşak odun ve keresteye %10, mutfak dolabı, banyo vanitesi ve döşemeli ahşap ürünlere %25 ek vergi uygulanacak. Yeni tarifeler 14 Ekim 2025’te yürürlüğe girecek. Ayrıca 1 Ocak 2026’dan itibaren oranların %50’ye kadar çıkarılabileceği belirtildi.

“ABD PAZARINDA FİYATLAR YÜKSELECEK, SÜRELER UZAYACAK”

Bursa Uludağ Üniversitesi Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Yüksel Okşak, düzenlemenin küresel ticarette ve özellikle Türkiye için önemli yansımaları olacağını belirterek şunları söyledi:

“Makro ölçekte bu adım, ABD’de kısa vadede fiyat artışı ve tedarik sürelerinde uzama anlamına geliyor. Perakendeci kârlılıkları baskı altında kalacak, ancak yerli üretim kümeleri kısmi kazanım sağlayabilir. Türkiye açısından ABD, toplam mobilya ihracatında küçük ama hızlı büyüyen bir pazar. %25–50 bandında kalıcı hale gelecek tarifeler, Türk mobilya sektörünün ABD büyüme tezini zayıflatır. Ancak doğru stratejilerle bu etki yönetilebilir.”

İNEGÖL MOBİLYASINA ETKİSİ

Doç. Dr. Okşak’a göre İnegöl mobilya sektörü, bu tarifelerden üç temel kanaldan etkilenecek:

ABD girişinde maliyet şoku:
İnegöl’den ABD’ye giden koltuk, sandalye, yemek odası, yatak bazalı ürünler ile mutfak ve banyo grupları %25 ek maliyetle girecek. Bu fark kısmen ithalatçının marjıyla dengelenirse nihai fiyatlara %8–12, dengelenmezse %12–20 oranında yansıyacak.

Talep ve rekabet:
ABD’de yerli üretim kısa vadede ithalatın açığını kapatamayacak. Bu nedenle fiyatların yükselmesi ve teslimat sürelerinin uzaması kaçınılmaz. Özellikle North Carolina–High Point merkezli yerli üretim yeniden güç kazanacak.

Savunma dosyalarıyla çakışma:
Şilte gibi bazı ürünlerde 2021’den bu yana uygulanan anti-damping vergileri var. Yeni tarifeler bu yükün üzerine binecek. Böylece sektör kümülatif vergi baskısıyla karşı karşıya kalacak.

İlk hesaplamalara göre İnegöl’ün ABD ihracatında hacim kaybı %15–30 arasında olabilir. Maliyet paylaşımı yapılırsa bu kayıp %10–20 bandına düşebilir.

EN ÇOK ETKİLENECEK ÜRÜN GRUPLARI

Döşemeli oturma grupları ve bazalı karyolalar: En doğrudan etkilenen kalem. Fiyatların yeniden düzenlenmesi veya marj paylaşımı gerekecek. Modüler sevkiyat ve ABD’de son montaj avantaj sağlayabilir.

Mutfak dolabı ve banyo vanitesi: Başlangıçta %25 uygulanacak, 2026 itibarıyla %50’ye çıkma riski yüksek. ABD’de montaja hazır RTA (flat-pack) sevkiyat kritik hale geliyor.

Yatak ve şilte: Anti-damping vergilerine ek olarak yeni tarife gelirse çifte yük oluşacak. ABD içi montaj ve menşe düzenlemeleri önem kazanacak.

Gardırop ve şifonyer: ABD’de STURDY (devrilme önleyici) standartlarına ve yeni etiketleme şartlarına uyum zorunlu.

TAFEX İNEGÖL’ÜN KOZU OLABİLİR

İnegöl Ticaret ve Sanayi Odası’nın ABD pazarına açılmak için kurduğu TAFEX şirketi, bu süreçte önemli bir fırsat kapısı olabilir.

Doç. Dr. Okşak, TAFEX’in rolünü şöyle özetledi:

İthalatçı kayıt ve konsolidasyon: Tek elden giriş, evrak standardizasyonu ve sınır maliyetlerini azaltır.

High Point showroom: Dünyanın en büyük mobilya fuarında kalıcı showroom, tanıtım ve satış için kritik.

SKD/CKD ve son montaj: Parçalı sevkiyatla ABD’de tamamlanan ürünler, maliyeti ve hasar riskini düşürür.

RTA stratejisi: Özellikle mutfak ve dolap gruplarında rekabet gücünü artırır.

Private label ve ortak girişimler: ABD’li perakendecilerle iş birlikleri, tarife yükünü paylaşmayı kolaylaştırır.

“ABD PAZARINDAN VAZGEÇMEK YOK”

Doç. Dr. Yüksel Okşak’a göre İnegöl mobilyası, ölçekli üretim kapasitesi ve esnek yapısıyla bu krizi avantaja çevirebilir:

“Kısa vadede maliyet paylaşımı ve ürün mühendisliğiyle düşecek talep yumuşatılabilir. Orta vadede ise High Point merkezli depo, showroom ve servis ağını kurmak, ABD’de markalı ve private label satışlarını büyütmek en etkin çözümdür. Hedef, ABD pazarından vazgeçmek değil; stratejiyi güncellemektir.”