Ev kadınlarının sosyal güvenlik ve emeklilik kapsamına alınmasını öngören kapsamlı bir kanun teklifi Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunuldu. Teklifte, ev içinde karşılıksız yürütülen bakım ve temizlik faaliyetlerinin sosyal güvenlik sistemi içinde değerlendirilmesi, primlerin belirli şartlarda Hazine tarafından karşılanması ve geçmiş dönemler için borçlanma hakkı tanınması gibi düzenlemeler yer alıyor.

Toplam 40 maddeden oluşan teklifte, ev kadınlarının yanı sıra evde bakım veren kişiler ile ev hizmetlerinde çalışanların sosyal güvenlik haklarına ilişkin değişiklikler de bulunuyor.

PRİMLERİ HAZİNE ÖDEYECEK

Teklifin dikkat çeken düzenlemelerinden biri, ev kadınlarının emeklilik ve sağlık primlerinin Hazine tarafından karşılanmasını öngören madde oldu.

Düzenlemeye göre ev kadınlarının sosyal güvenlik kapsamına alınması ve primlerinin devlet tarafından ödenmesi planlanıyor. İsteyenlerin ise ek prim ödeyerek emeklilik aylığını artırabilmesine imkan tanınması öngörülüyor.

Teklifte ev emekçilerinin Bağ-Kur olarak bilinen 4/b statüsünde sigortalı hale getirilmesine yönelik düzenleme de bulunuyor.

GEÇMİŞ YILLAR BORÇLANILABİLECEK

Kanun teklifinde geçmişte sigortasız geçirilen ev içi çalışma yıllarının da belirli koşullarla borçlanılabilmesine ilişkin düzenleme yer alıyor.

Buna göre, daha önce sosyal güvenlik kapsamında bulunmayan dönemlerin borçlanma yoluyla emeklilik hesabına dahil edilebilmesi amaçlanıyor.

Ev emekçilerinin ve ailelerinin genel sağlık sigortasından prim ödemeden yararlanabilmesine ilişkin düzenleme de teklifin maddeleri arasında bulunuyor.

EVDE BAKIM VERENLERE DESTEK

Teklifte hasta, yaşlı veya bakıma ihtiyaç duyan kişilere evde bakım sağlayanlara yönelik düzenlemeler de yer alıyor.

Bakım veren kişilere psikolojik destek, bakım eğitimi ve hukuki danışmanlık sağlanması planlanıyor.

Ayrıca bakım veren kişinin geçici süreyle dinlenebilmesi amacıyla kamu tarafından geçici bakım hizmeti sunulması ve sürekli bakım verenlere yılda en az 30 gün geçici bakım veya izin hakkı tanınması öngörülüyor.

MALULLÜK VE YAŞLILIK AYLIĞI

Teklifin malullük aylığına ilişkin maddesinde, iş göremez hale gelen ev emekçilerine yüzde 70 oranında aylık bağlanması öngörülüyor.

Başkasının bakımına ihtiyaç duyanlarda bu oranın yüzde 80’e çıkarılması teklif ediliyor.

Yaşlılık aylığına ilişkin düzenlemede ise kadınlarda 55, erkeklerde 60 yaşından sonra çalışılan her yıl için aylık bağlama oranının artırılması öngörülüyor.

EV HİZMETLERİNDE ÇALIŞANLARA YENİ HAKLAR

Kanun teklifinde evlere temizlik veya bakım amacıyla giden çalışanların İş Kanunu kapsamına alınmasına yönelik düzenlemeler bulunuyor.

30 günden fazla süren ev hizmetlerinde yazılı iş sözleşmesi yapılması, çalışanların kıdem tazminatı ve izin gibi haklardan yararlanması planlanıyor.

Ev hizmetlerinde çalışanlara yönelik mobbing, şiddet ve tacizin yasaklanması ile iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin alınması da teklifin maddeleri arasında yer alıyor.

BELEDİYELERE YENİ GÖREVLER

Teklifte büyükşehir ve ilçe belediyelerine yönelik düzenlemeler de bulunuyor.

Belediyelere kreş, yaşlı bakımevi ve geçici bakım hizmeti sağlayacak merkezler açılması konusunda görev verilmesi öngörülüyor.

Evde bakım yardımı konusunda ise yalnızca hane gelirinin değil, bakım yükünün ağırlığının da dikkate alınmasına yönelik değişiklik teklif ediliyor.

Teklifin yasalaşabilmesi için TBMM’de ilgili komisyonlarda görüşülmesi ve ardından Genel Kurul sürecinden geçmesi gerekiyor.